غافث کنفی
علف تب بر
شاهدانه جویباری
Eupatorium cannabinum
توصیف:
غافث کنفی با نام علمی Eupatorium cannabinum، گیاهی علفی، پایا و از خانواده کاسنیان (Asteraceae) است که به دلیل گلآذینهای صورتی-بنفش متراکم و جذب پروانهها، یکی از گیاهان شاخص علفزارهای مرطوب و حاشیه رودخانهها در اروپا و غرب آسیا محسوب میشود. این گونه بومی اروپا تا آسیای مرکزی و ایران است و در مناطق معتدل رشد میکند .
غافث کنفی گیاهی است با ساقههای ایستاده، قرمز-بنفش و پرشاخه که ارتفاع آن به ۰٫۵ تا ۱٫۵ متر میرسد. برگها متقابل، palmately (پنجهای) به ۳ تا ۵ برگچه باریک تقسیم شدهاند و ظاهری شبیه برگ کنف دارند (دلیل نام cannabinum). گلها کوچک، لولهای و به رنگ صورتی، بنفش-قرمز یا سفید هستند و در گلآذینهای کاپیتول مانند و متراکم در انتهای ساقه ظاهر میشوند. زمان گلدهی از جولای تا سپتامبر (تیر تا شهریور) است .
نامشناسی و اسطورهشناسی (Etymology & Mythology):
نام جنس Eupatorium به افتخار میتریداتس ششم اوپاتور (Mithridates VI Eupator)، پادشاه پونتوس (۱۳۴–۶۳ پیش از میلاد) نامگذاری شده است. او به دلیل علاقه و پژوهش در زمینه پادزهرها و مواد سمی مشهور بود؛ پدرش با سم کشته شد و او با مصرف دوزهای کم سم، ایمنی نسبی پیدا کرد. هنگامی که در نهایت شکست خورد و در تبعید بود، تلاش کرد با سم خودکشی کند اما سم بر او اثر نکرد و مجبور شد از یک افسر وفادار بخواهد او را با شمشیر بکشد .
گونهواژه cannabinum به «کنفمانند» اشاره دارد و به شکل برگهای این گیاه که شبیه برگ کنف است، اشاره میکند . در ایران، این گیاه با نام «غافث کنفی» شناخته میشود .
روش کاشت:
بذرهای غافث کنفی برای جوانهزنی موفق به سرمادهی مرطوب نیاز دارند.
سرمادهی (Stratification): بذرها را به مدت ۳۰ تا ۶۰ روز در دمای سرد (حدود ۴ درجه سانتیگراد) و در بستری مرطوب نگهداری کنید. اگر پس از ۶ هفته در دمای ۱۸ تا ۲۰ درجه جوانهزنی آغاز نشد، سینی کاشت را به مدت ۴ هفته در یخچال قرار دهید و سپس به دمای گرم بازگردانید .
زمان کاشت: بهترین زمان برای کاشت بذر، بهار (مارس تا مه) است. بذرها را بهصورت سطحی در سینی حاوی بستر مناسب بکارید و فقط کمی فشار دهید (نیاز به نور دارند) .
دمای جوانهزنی: دمای ایدهآل حدود ۱۸ تا ۲۰ درجه سانتیگراد است .
بستر کاشت: از خاکی مرطوب، با زهکشی خوب و غنی از مواد آلی استفاده کنید. این گیاه به خاکهای رسی و لومی با pH اسیدی تا قلیایی سازگار است .
آبیاری: خاک باید همواره مرطوب باشد. این گیاه به خشکی حساس است و در خاکهای خشک رشد ضعیفی دارد .
نور: گیاه به آفتاب کامل تا نیمسایه نیاز دارد .
نکات کلیدی:
خانواده: Asteraceae (کاسنیان)
نام علمی: Eupatorium cannabinum
نامهای مترادف (Synonyms): -
نام انگلیسی: Hemp Agrimony
نام فارسی: غافث کنفی
دوره زندگی: پایا (چندساله)
ارتفاع: ۰٫۵ تا ۱٫۵ متر
رنگ گل: صورتی، بنفش-قرمز یا سفید
زمان گلدهی: جولای تا سپتامبر (تیر تا شهریور)
نیاز نوری: آفتاب کامل تا نیمسایه
نیاز آبی: زیاد (خاک مرطوب)
سرمادهی: ۳۰ تا ۶۰ روز در دمای سرد
دمای جوانهزنی: ۱۸ تا ۲۰ درجه سانتیگراد
خاک مناسب: مرطوب، با زهکشی خوب، pH اسیدی تا قلیایی
وزن هزار دانه: حدود ۰٫۲۲۵ گرم (۴۴۵۰ دانه در گرم)
مناسب برای: باغهای وحش، حاشیه برکهها، علفزارهای مرطوب، جذب پروانهها
محتوای بسته: ۱۰ یا ۱۰۰ عدد بذر
مزایای کاشت غافث کنفی:
✔️ گیاهی پایا با گلهای صورتی-بنفش زیبا در اواخر تابستان
✔️ جذبکننده بسیار قوی پروانهها و سایر گردهافشانها
✔️ مناسب برای باغهای وحش و مناطق مرطوب
✔️ مقاوم به سرما (H6، تا منفی ۲۰ درجه)
✔️ دارای پیشینه استفاده در طب سنتی بهعنوان مدر، صفراآور و التیامبخش زخم
⚠️ نکته مهم: تمام بخشهای این گیاه در صورت خورده شدن، سمی هستند و حاوی آلکالوئیدهای پیرولیزیدین (Pyrrolizidine alkaloids) میباشند که میتوانند به کبد و ریه آسیب برسانند و بالقوه سرطانزا باشند. به همین دلیل، استفاده داخلی از این گیاه در طب مدرن محدود شده و فقط در هومیوپاتی با رقتهای بسیار بالا کاربرد دارد.
کلمات کلیدی:
بذر غافث کنفی، بذر Eupatorium cannabinum، بذر Hemp Agrimony، بذر گیاهان دارویی، بذر گیاهان مرطوبپسند، بذر گیاهان جذبکننده پروانه، بذر گیاهان بومی اروپا، بذر خانواده کاسنیان، بذر گیاهان پایا.






هنوز نظری ثبت نشده
اولین نفری باشید که نظر میدهید
ثبت نظر